Dubbing en nog wat

Dit is een technisch verhaal over dubbing. Het gevaar van zulke artikelen is dat ze vrij taai en saai kunnen zijn. Het onderwerp heeft echter alles te maken met ma- terialenkennis en dat is wel heel nuttig voor de vliegbinder.

 

Materialenkennis is een zeer belangrijk onderdeel van het vliegbinden, je kunt eigenlijk niet zonder. Het blijkt dat er wel belangstelling voor is, maar dat lang niet iedereen daar genoeg van weet.

 

Het is een uitgebreid thema, maar dit verhaal gaat specifiek over dubbing. Er is in verschillende boeken al veel geschreven over de kwaliteit en eigenschappen daarvan, maar misschien dat deze bijdrage toch iets kan toevoegen.

 

Vliegen met een dubbing body

Heel veel kunstvliegen worden met een body van dubbing gebonden. Voor het maken van een body worden vezels op een draad gesponnen, zodat er harige draad ontstaat die we ‘herl’ noemen. Deze techniek is al oer oud, maar nog steeds populair voor het maken van body’s. Ze worden gebruikt voor allerlei vliegen, voor natte vliegen, nimfen, streamers en zalmvliegen. Veel droge vliegen waar we graag mee vissen hebben zo’n body.

 

Het aantal soorten dubbing is enorm, er zijn verschillenden soorten en kleuren die verkocht wor- den. Er zijn nu ook nieuw ontwikkelingen op dat gebied namelijk UV2 dubbing, maar daar over straks meer.

 

Ondanks dat die techniek van het spinnen op een draad veelvuldig gebruikt wordt, zijn er nadelen bijvoorbeeld te noemen, bijvoorbeeld als we dubbing gebruiken voor een body van een droge vlieg. Proefondervindelijk is vastgesteld dat een dubbingbody een capillaire werking heeft.

 

Dat wil zeggen dat het haar en bont soms ook veerfibers vocht absorberen dat een vlieg laat zinken. Je kunt die proef zelf een keer doen door een vlieg in een glas met water te plaatsen. Je zult zien dat hij na verloop van tijd zinkt, sneller als de dubbingbody niet gevet is. Invetten kan een verbetering zijn, maar in de praktijk blijkt dat na verloop van een paar uur vissen het drijfmiddel verdwenen is. Dat geldt eigenlijk voor de meeste drijfmiddelen, hoe goed ze ook zijn.

 

Het vocht, samen met het gewicht van een haak, speelt altijd een rol en is niet of nauwelijks op te heffen. Als dan de vlieg ook nog eens met een ribbing van tinsel is ingebonden geeft dat nog eens een extra gewicht. Er zijn proeven gedaan door een vlieg een nacht in een drijfmiddel onder te dompelen en te verzadigen. Daarna lieten ze die drogen op een stuk keukenpapier. Dat verbetert het drijfvermogen van de vlieg wel, maar toch zuigt de body na verloop van tijd weer water op.

Kwaliteit

Hoe dan ook, dubbing is bijna onmisbaar voor het vliegbinden. De beste is nog altijd ongeverfd haar of bont. Een natuurlijk product is vettig van zich zelf. Als het geverfd wordt moet het eerst ontvet worden, omdat anders de verf niet goed ‘houdt’. Vooral met de kleur blauw is dat moeilijk. In de textielindustrie werd vroeger urine gebruikt om bijvoorbeeld wol te ontvetten. Oudere mensen uit Tilburg kunnen daar over meepraten, omdat het daar werd ingezameld. Mensen piesten in kruik of pot en kregen daar wat voor. Tilburgers worden dan ook wel eens uitgescholden als kruikenzeikers.

 

Waarom nu urine? Urine bestaat voor 93.3 procent uit water en voor 6.7 procent uit vaste stoffen. Ongeveer een derde van de vaste bestanddelen is de stof ureum. Door die stof komt ammoniak in de urine vrij na een chemisch proces. Door de wol van het schaap met urine te wassen, werd de wol gereinigd en de verf houdt beter.

 

De in Ierland, Engeland en ver over de grenzen bekende Ier Michael Rogan of Ballyshannon spoelde zijn zeehondenbont met urine om het daarna te verven. Zijn seals fur dubbing was heel beroemd, het viel vooral om de transparante eigenschap en kleuren, daarom was het dan ook onovertroffen. Ik kocht het veertig jaar geleden en heb daar nog wat van.

 

Wat voor soorten dubbing zijn er?

Het is te verdelen in een aantal soorten zoals:

  • Fijne dubbing
  • Middel grove dubbing
  • Grove dubbing

Daarin is een verdeling te maken zoals:

  • Veerfibers zoals CdC
  • Natuurlijk haar of bont
  • gemengd, met synthetische vezels (blend dubbing), met grove of fijne vezels.
  • Synthetisch vezelmateriaal
  • Synthetisch bont gemend met kunststoffibers of fijne rubberfibers
  • UV Dubbing
  • Heel fijn koperdraad

samensteling dubbing

Op de foto

1. CdC dubbing

2. Fijne dubbing (Mottled Nymph blend- Spirit River)

3. Middel grove dubbing ( Squirrel dub. – Spirit River)

4. Ruwe schapenwol

6. Grove dubbing (Holographic dub.)

7. Seals fur (zeehondenhaar)

8. SLF dubbing, uitstekend voor natte vliegen en nimfen

9. Rub-A-Dub (sythetische dubbing met rubber vezels)

Er zijn natuurlijke materialen die er kwalitatief uit springen, zo goed zijn ze. Hazenbont is er zo een, dit is weergaloos materiaal en van een vel van een haas kan je bijna wit, beige en grijs bont knippen. Schapenwol dat je wel eens aan een hek ziet hangen is eveneens goed. Vaak is het naturelle onderbont van alle pelsdieren te gebruiken!

 

Haren van een kat zijn onovertroffen als dubbing materiaal. Het liefste gebruik ik de haren van Simba, dat was de grote grijze kater van mijn zoon. Jullie hebben Simba niet gekend, maar zijn haren hadden exacte kleur grijs zoals de kleur van Bleu dun meivliegen, het is schitterend. De kater werd soms door mijn zoon geborsteld en ik kreeg dan het haar. Simba is helaas ter zielen. Nee, niet omdat hij te veel werd geborsteld, hij is gestorven aan ouderdom. Zoals ik al zei, ruw schapenwol is fantastisch, alleen naturel, dus grauw/wit. Geverfd is het lang zo goed niet meer.

 

Kapok is ook al zo goed, maar wel lastig om op een draad te spinnen. Ze hebben die planaardige vezels gebruikt voor zwemvesten vullingen, drijven doet het dan ook als de beste. Laatst kreeg ik een vraag van een lezer waar je het kan kopen, maar kon hem helaas niet antwoorden omdat hij zijn e -mail adres niet had mee gestuurd. Voor zover ik weet kan je het in Nederland niet kopen, ik heb dat van mij in het buitenland gekocht.

 

Zij die het willen kopen zullen op Google moeten zoeken. Lange tijd hebben vliegbinders gepropageerd dat de dubbing van Fly Rite zou drijven, maar dat is onjuist. Het is wel goede dubbing dat in veel kleuren verkrijgbaar is. Alle dubbingvezels van kunststof zijn echter zwaarder dan water op wat uitzonderingen na, dat zijn.

 

ever float

 

Ever Float, synthetisch vezelmateriaal dat helaas niet te koop is in Europa. Materiaal wat door de firma Loon voor beetverklikkers wordt gebruikt.

 

Areoi Dry Wing

Aero Dry Wing. Materiaal (ADW) van Tiemco, daarvan zijn de vezels hol, dat heeft een laboratoriumproef uitgewezen. Heel goed voor het maken van een bunch wing. Veel beter dan Antron, maar wel veel duurder.

 

Het hoeft eigenlijk geen toelichting dat je voor kleine vliegjes ook een fijne dubbing gebruikt. Dat lijkt misschien logisch, maar nog steeds gebruiken veel binders maar één soort dubbing. Voor kleine vliegjes, gebonden vanaf haak 16, heb je een fijne dubbing nog. Als je bindt op haak 10 tot en met haak 14, is het mogelijk om met een middel grove dubbing te volstaan.

 

Je kunt een grove dubbing gebruiken voor alles wat je bindt groter dan op haak 10. Dit zijn richtlijnen, maar misschien heb je daar wat aan. Fijne dubbing kan je gemakkelijk spinnen op één draad dan het ruigere zeehondenbont of een imitatie daarvan. Grove dubbing kan je beter in een dubbinglus aan brengen dan dat je die op een enkele draad spint.

 

CdC Dubbing

Jaren geleden is bij ons het CdC dubbing herontdekt. Deze dubbing en fibers werd in Frankrijk al veel langer toegepast, maar zoals gewoonlijk is het wiel opnieuw uitgevonden. Voor veel vliegbinders is dit het ultieme materiaal, maar ook dit heeft nadelen.

 

Een vlieg die met CdC of de dubbing daarvan is gebonden drijft voorbeeldig totdat met de vlieg een vis is gevangen. Om dan die dan weer te krijgen, zoals die was toen je hem een de leader knoopte, is bijzonder lastig. Dat lukt bijna niet.

 

Om de imitatie te drogen en daarna te schudden in Dry Shake is een oplossing, maar het blijft toch een beperkt hulpmiddel. Op wat uitzonderingen na gebruik ik CdC fibers maar voor enkele bindpatronen, verder overwegend als hulpmateriaal. CdC dubbing vind ik wel goed. Je kunt er een vrij ruige body van binden zoals de vlieg op de foto die heeft.

 

UV2 Dubbing

Er is onlangs is gekomen. In de U.S.A. hebben ze [email protected] dubbing ontwikkeld. Het is gebleken dat UVF de fluorescerende golflengte in heldere kleuren verbeterd waardoor vis op grote afstand vliegen ziet. Ook onder water in de meeste watercondities. UVR is de ultra violet reflecterend Uv-licht dat niet gemakkelijk met het menselijk oog kan worden waargenomen.

 

UVF is helder en duidelijk maar UVR maar is zeer gemeenschappelijk en zichtbaar voor dieren en insecten in hun wereld, maar bijna niet voor mensen waarneembaar. Haft en andere insecten maken hier gebruik van om een partner te zoeken inden, bijen om bloemen te vinden en veel vissoorten voor een paringspartner en een prooi op te sporen.

 

Er zijn al veel multi-spectrum Nasynchronisaties uitgevonden, maar geen met het extra voordeel van UV2. Als je echter wil zien wat de effecten zijn van UV2 kijk dan eens naar de nasynchronisatie in het zonlicht of UV2 materiaal onder Black lite op de volgende foto’s waar het zichtbaar is.

 

UV2 dub

 

Het effect van UV2 materiaal onder een Black lite

 

UV2 kralen onder water

Kralen onder water met het effect dat UV2 geeft

 

Door dat effect valt een vlieg uitstekend op als hij op het water drijft of een nimf, natte vlieg of andere vlieg die onderwater wordt gevist.

 

Een voorbeeld zijn de kralen op de foto. Spirit River heeft op de IFTD beurs in het Amerikaanse Reno met dit materiaal de winnende award gewonnen in de categorie beste vliegbindmateriaal. Deze gepatenteerde dubbing belooft veel voor de vliegbinder en visser. Laats heeft in Amerika het bedrijf een tweede onderscheiding gekregen voor belangrijke innovatie in bindmateriaal dat op een beurs werd uitgereikt.

 

tweede award

 

Bill Black, directeur van Spirit River, met zijn 2e Award voor zijn UV2 dubbing

 

UV2 materiaal kan ook voor zalmvliegen en voor worden gebruikt waarmee op zeeforel gevist wordt. Ook voor zalm en steelhead vliegen zoals op de volgende is te zien.

 

vliegen met UV2

 

Dubbing aanbrengen

Het aanbrengen van dubbing in een lus - dubbingloop – is handiger dan wanneer je het op een enkele draad spint. Bij de laatste techniek is het altijd weer de kunst om de juiste hoeveelheid materiaal te kiezen. Met een dubbinglus kan het restant van de lus gewoon afknippen.

 

Met een enkele draad met dubbing kan je wel een ruigere body binden, beter dan met een dubbinglus. De kans, dat de vlieg eerder kaal is omdat de haren van de draad af gaan, is echter groter. Om een dubbinglus te maken zijn er ‘dubbingtwisters’ die er in verschillende uitvoeringen te koop zijn. Hieraan zitten twee haken die je in de lus plaatst en dicht gaan door het gewicht van het zwaardere draaiende deel wat aan die haken vastzit.

 

Er zijn uitvoeringen die in het ronde deel een kogellager hebben. Door een vliegwielwerking kan je dat met enige snelheid rond laten gaan door er een draai aan te geven. Vervolgens draait de lus ineen. Het eind van de lus zet je in een vast in een hackle tang en bind je de draad in. Omdat ik nog vaak bind, werk ik met een gemotoriseerde dubbingtwister en een hulpstuk. Er heeft al eerder iets hierover op mijn site gestaan. DubbinglussenDubben,  Kapok als dubbingmateriaal